الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
148
تفسير مجمع البيان (فارسى)
اطاعت كند و در كفر با او موافق باشد . برخى گفتهاند : يعنى در قيامت و آتش دوستش شيطان باشد . فَساءَ قَرِيناً : شيطان بد دوستى است زيرا انسان را به معصيت و سرانجام به جهنم فرا مىخواند . برخى گفتهاند : شيطان بد دوستى است ، زيرا در آتش جهنم ، شيطان و دوستش يكديگر را لعن مىكنند و از يكديگر بيزارند . وَ ما ذا عَلَيْهِمْ : چه بود بر آنها اگر به خدا و روز واپسين ايمان آورده ، از روزى خدا انفاق كرده بودند ؟ ! لَوْ آمَنُوا بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ أَنْفَقُوا مِمَّا رَزَقَهُمُ اللَّهُ : بدين ترتيب خداوند عذر كفار را در سرپيچى از ايمان ، بى اساس نشان مىدهد و سخن كسانى كه مىگويند قدرت بر ايمان ندارند باطل مىسازد ، زيرا به شخص قادر نمىگويند : « اگر اين كار را مىكردى چه مىشد ؟ ! » مثلا به آدم كوتاه قد نمىگويند : اگر بلند قد شده بودى چه مىشد ؟ ! و به كور نمىگويند : اگر روشن شده بودى چه مىشد ؟ ! برخى گفتهاند : يعنى چه مىشد اگر انفاق خود را با ايمان به خدا هماهنگ مىكردند تا انفاق بحالشان مفيد واقع مىشد . وَ كانَ اللَّهُ بِهِمْ عَلِيماً : خداوند به اسرار آنها آگاه است و بر طبق نيت باطنى ايشان را كيفر يا پاداش مىدهد پس انفاقى كه از روى ريا است بحالشان فايده ندارد . از اين آيه بر مىآيد كه مال حرام رزق نيست زيرا خداوند دستور داده است كه از رزق خدا انفاق كنند و امت اسلام ، اجماع كردهاند كه انفاق از مال حرام ، ممنوع است .